Aan de slag! – Zet je stip

p.00_Aan de slag!_HJK maart 2017_Stip makenWil je kinderen hun creativiteit laten ontdekken en meer bieden dan knippen en plakken? Laat je inspireren door prentenboeken en schilderijen. Bijvoorbeeld door het prentenboek De Stip van Peter H. Reynolds, waarin doen en ontdekken de leidraad is.

Het verhaal gaat over een meisje dat tijdens een tekenles boos is, omdat ze denkt dat ze niet kan tekenen. Ze kan niets verzinnen en hangt aan haar tafel. De juf vraagt haar in ieder geval een stip te maken. Naam eronder en klaar. De volgende dag hangt háár stip ingelijst in de klas. Het meisje is verbaasd. Ze kijkt ernaar en denkt: dat moet ik beter kunnen!

Eerste stap
Soms duurt het even voordat kinderen aan de slag gaan. Soms hebben ze gewoon geen idee, en soms durven ze het niet om iets te maken (onzekerheid, faalangst). Dit boek stimuleert om te doen. Want vanuit een eerste stap volgt altijd een volgende. Je kunt het verbeteren, anders doen of groter of kleiner maken; als je maar begint! En als we die eerste stap niet te groot maken voor de leerlingen, dagen we kinderen uit op pad te gaan met hun eigen creativiteit.

Benodigde materialen
Materialen bij deze les zijn het prentenboek, schilderpapier (groter dan A4-papier), schilderstape, verfbenodigdheden (potje water, penselen, et cetera) en verf. Het gebruik van goede materialen draagt bij aan het resultaat. Schilder bijvoorbeeld altijd op papier dat zwaarder is dan 80 gram, anders wordt het papier bobbelig. Hoe zwaarder, hoe beter.

p.00_Aan de slag!_HJK maart 2017_Zet je stipKringgesprek
Start met een kringgesprek met de groep. Het gesprek gaat over dingen doen die je niet kent of die moeilijk lijken. Wie denkt soms dat hij niet kan schilderen of tekenen? Hoe voel je je daarbij? Lees dan het prentenboek De Stip voor en ga daarna met de klas het gesprek aan. Wat gebeurde er? Hoe voelde het meisje zich in het begin? En hoe voelde zij zich toen zij het had geprobeerd? Heb jij weleens iets gedaan wat je niet kon? Hoe voelde het toen het toch lukte?

Spullen klaarleggen
Leg vervolgens samen met de kinderen alle spullen klaar. Het ‘doen’ start al in de voorbereiding en bij het zien van het materiaal. Laat de kinderen hun papier vastplakken op de tafel door aan alle randen schilderstape te plakken. Als het werk straks klaar is, heeft het gelijk een mooie omlijsting.

Stip(pen) maken
Laat de kinderen een stip of meerdere stippen maken. Ze mogen zelf bedenken hoe ze dat doen: grote of kleine stippen, één kleur of verschillende kleuren door elkaar gebruiken. En hierbij is de uitdaging: geef zo weinig (of geen) tips! Natuurlijk wel over het materiaal of over hoe ze moeten mengen. Maar laat ieder kind zijn eigen stip maken en/of bedenken. Ook al duurt dat soms even.

Hoe is jouw stip?
Als iedereen een stip gemaakt heeft, is het tijd om afstand te nemen. En eens te kijken naar wat ze hebben gemaakt. Je kunt ieder kind zijn schilderij omhoog laten houden (en bijvoorbeeld anderen kinderen laten zeggen wat ze er mooi aan vinden) of laat de kinderen kort bij de anderen kijken. Daarna gaan ze voor hun eigen werk staan. Hoe vind je jouw werk? Wat kun je er nog meer bij maken? Wil je nog meer kleuren of zie je er iets in? Laat ze hun schilderij afmaken naar wens. De één zal er een stippenfestijn van maken, de ander ziet er misschien wel een gezichtje in. Als alle kinderen klaar zijn met hun schilderij laat je de kinderen hun naam eronder schrijven. Als de werken droog zijn, kun jij deze ophangen in de klas.

p.00_Aan de slag!_HJK maart 2017_Stip in kleiMeer mogelijkheden
Er zijn veel mogelijkheden om hier verder mee aan de slag te gaan. Je kunt stippen maken met andere materialen of de stippen gebruiken om bijvoorbeeld vormen te maken. Laat kinderen daarbij continu zelf invulling geven aan hoe ze het maken. Laat die creativiteit maar stromen! Nog meer aan de slag?
Buiten: Maak ronde vormen van natuurlijk materiaal, bijvoorbeeld stenen, schelpen of blaadjes, of met stoepkrijt.
Klei: Maak een pannenkoek van klei en prik daarin met stokjes of potloden en maak zo verschillende stippen.
(Vloei)papier: Plak rondjes over elkaar en maak zo stippen.
Waterverf: met nat papier (techniek: nat-in-nat) kunnen kleuren in elkaar overvloeien. Leuk om de experimenteren wat kleuren met elkaar doen.
Omgeving/vormen: waar zien we stippen of ronde vormen? De zon, maan, op een lieveheersbeestje, verkeersborden, et cetera.

Download hier de pdf-versie van deze bijdrage, die in het maartnummer is verschenen.